Back

Bitcoin Nedir

04.06.2021

Bitcoin nedir sorunun cevabı aslında oldukça geniş olmasına karşın bitcoin kısaca, son yılların yükselişe geçmiş kripto paralarından birisi olarak tanımlanabilir. “BTC” kısaltmasını kullanan Bitcoin, arkasında herhangi bir kurum, kuruluş veya devleti barındırmaz. Bu yönüyle de herhangi bir merkezinin olmadığı açık bir şekilde görülür.

Bitcoin, tamamen Dijital Dünya’ya ait bir para birimidir. Daha açık bir şekilde anlatmak gerekirse günlük hayatta şimdiye kadar kullandığımız gibi fiziki bir para değildir. Fakat bu durum bir güvensizlik oluşturmamalıdır. Çünkü Bitcoin’in arkasında yatan teknoloji, son derece güvenli olduğu belirtilen Blockchain teknolojisidir.

Bitcoin’in, Satoshi Nakamoto adı verilen ve kimliği belli olmayan bir kişi veya kişiler tarafından ortaya çıktığı söylenmektedir. Bir kişi veya grup adı olup olmadığı bilinmeyen Satoshi Nakamoto, 2008 yılında bir makale yayınlayarak Bitcoin’i duyurmuştur. 3 Ocak 2009 yılında ise Bitcoin hayata geçmiş olup, genesis blok adı verilen ilk blok, 4 Ocak 2009’da üretilmiştir.

Dijital Para Birimi Olarak Bitcoin (BTC)

Bitcoin, ilk kripto para birimi olarak geçmektedir. Normalde dijital paralar mevcuttu fakat herhangi bir kriptografi teknikleri kullanılmıyordu. Bitcoin, kriptografi tekniklerini ilk olarak kullanan olarak tarihi adını bu şekilde yazdırmayı başarmıştır ve birimi BTC olarak geçmektedir. En küçük birimi ise satoshi olarak bilinmektedir. Fakat bazı yerlerde millisatoshi adı verilen satoshi biriminin binde birine denk gelen BTC birimi de kullanılmaktadır.

Bitcoin, herhangi bir merkez tarafından kontrol edilmemektedir. Bu da mevcut finansal düzene aykırı bir durumdur. Fakat Bitcoin’i değerli kılan şeylerden birisi de budur. Aracısız bir şekilde gerçekleştirilebilen transferler ve Bitcoin’in belli bir sayıya kadar ulaşabilecek olması, ona olan talebi artırmıştır. Bu arada ulaşabileceği sınırın, 21 milyona yakın bir değer olduğunu ve bunun neredeyse %90’ının üretildiğini belirtelim.

Blockchain Sistemi Nedir?

Blockchain, Türkçe’ye “Blok Zinciri” adıyla girmiştir. Bitcoin’in en önemli özelliği, bir merkezin olmamasıdır ve Bitcoin’e bu özelliği sağlayan Blockchain teknolojisidir. Blockchain teknolojisinde veri bir merkezde tutulmaz, bunun yerine dağıtılmış olarak bir Blockchain ağında şifreli olarak tutulur. Bu sayede veri bütünlüğü sağlanmış olur ve verilerin değiştirilmesi pratikte imkânsızlaşır.

Blockchain ağı, aslında herkese açık bir ağdır. İşlemler gizli bir şekilde yapılmamaktadır ve işlemlerin görüntülenmesi mümkündür. Fakat işlem yapanlar anonimdir. Yani işlemler açıkken işlemi yapanlar tamamen anonimdir. Bir kişiyle yaptığınız transfer ile beraber ona ait geçmişi de görüntülemeniz mümkündür. O kişinin kim olduğu ise herhangi bir şekilde açık değildir.

Blockchain sisteminde zinciri oluşturan bloklar, tamamlandıkça yenisi üretilerek ilerler. Yenisi üretilirken de bir öncekinin Hash kodu kullanılır ve bu sayede kopya blok üretiminin önüne geçilmiş olur. Her yapılan işlem, bu bloklarda saklanır ve Transaction ID ile takibi sağlanabilir. Bloklar üzerinde yer alan işlemlerin değiştirilmesi veya kopyalanması gibi bir işlemi gerçekleştirmek demek, verilerin dağıtılmış olarak tutulmasından dolayı her yerde değiştirmek demektir ki bununda eşzamanlı yapılması gerekir. Bu da pratikte mümkün gözükmemektedir. Ayrıca verilerin dağıtılmış bir şekilde tutulması sayesinde sisteme yönelik herhangi bir siber saldırı veya sistem arızaları, sorun teşkil etmemektedir.

Bitcoin Madenciliği Nedir?

Bitcoin madenciliği, terimden de anlaşılacağı üzere Bitcoin elde etme işlemine verilen bir addır. “Bitcoin Mining” olarak bilinen bu işlemin temelinde herhangi bir fiziksel elde etme tabi ki olmamaktadır. Bitcoin işlemlerinin Blockchain’e kaydı için işlem gücüne ihtiyaç duyulmaktadır. Dağıtılmış olarak saklanması ve işlemlerin onaylanması için karmaşık bir işlemin gerçekleştirilmesi sebebiyle gerekli olan bu işlem gücü de bir şekilde ödüllendirilmelidir. Bu da özetle en hızlı şekilde bu işlemleri yerine getiren madencilere ödül olarak Bitcoin verilmesini kapsar. Bitcoin ödülü, her 4 yılda veya 210.000 blokta bir yarıya düşmektedir. İlk olarak 50 BTC ile başlayan ödül, şimdilerde 6,25 BTC’dir. Bu sebeple de neredeyse %90’ı üretilmiş olmasına rağmen Bitcoin’in tamamının üretilmesinin 2140 yılına kadar süreceği tahmin edilmektedir.

Bitcoin madenciliği için güçlü sistemlere ihtiyaç duyulmaktadır. Çünkü işlemlerin en hızlı şekilde yapılması önemlidir ve bu da güçlü sistemler ile mümkündür. Bu sebeple günümüzde sadece Bitcoin madenciliğine yönelik donanımlar da üretilmektedir. Alternatif olarak da bulut madenciliği de ortaya çıkmıştır. Bitcoin madenciliği için bir önemli nokta da maliyet hesaplamasının doğru yapılmasıdır. Çünkü bu sistemler için alınacak olan ekipmana ek olarak elektrik gibi kaynak tüketimleri de hesaba katılmalıdır.

Bitcoin Nasıl Alınır?

Bitcoin satın alma işlemi, finansal kuruluşlarda gerçekleştirilen döviz satın alma işlemine benzerlik göstermektedir. Bitcoin satın almak için öncelikle bir kripto para borsasına üye olmak ve cüzdan oluşturmak gerekir. Cüzdan oluşturduktan sonra Bitcoin satın alma işleminizi gerçekleştirebilirsiniz.

Dijital cüzdan, genel bir şifreye ek olarak alım ve satım işlemlerinde kullanılmak üzere özel bir şifre de içermektedir. Bu sebeple cüzdanınızda bulunan miktar ve adresiniz diğer kişiler tarafından görüntülenebilmektedir. Fakat alım ve satım işlemi için özel şifre olması gerekmektedir. Bu da bu şifrenin kaybedilmesi durumunda cüzdanınızdaki miktarın artık kullanılamaz olması demektir.

Bitcoin gibi kripto paraların alım satım işlemlerinin yapıldığı kripto para borsalarında, üyelik sırasında fotoğraflı kimlik bilgisi istenmektedir. Burada amaç sadece kara para aklanmasının önüne geçmek ve vergilendirme gibi işlemlerde kullanmak içindir.

Dünya’da ve Türkiye’de Kripto Para

Bitcoin ve benzer kripto paralar için Dünya’da birçok düzenlemeler yapılmaktadır. Bazı ülkeler bu paralar ile alışverişi mümkün kılarken, bazılarında buna engel oluşturacak kararlar alınmaktadır. Buradaki çekinceler çoğunlukla herhangi bir merkezinin ve güvencesinin olmaması sebebiyle mağduriyetlerin engellenmesine yönelik olmaktadır. Ayrıca vergilendirme ve yeni bir para birimi olarak sistemlere entegre etme endişesi de bulunmaktadır.

Dünya’da bazı büyük şirketler, Bitcoin ile ödeme kabul etmektedir. Bu da Bitcoin’in hem değer kazanmasına hem de kullanımının artmasına sebep olmaktadır.

Türkiye’de kripto paralar için yayınlanan bir düzenleme ile alışverişlerde kullanımı yasaklanmıştır. Bu da Bitcoin’in Türkiye’de herhangi bir alışveriş işleminde doğrudan veya dolaylı bir şekilde kullanılamaması demektir. Fakat bu durum, Bitcoin alım ve satım işlemlerine yönelik herhangi bir olumsuzluk içermemektedir. Bazı düzenlemeler yapılmış olsa da alım ve satım işlemlerinde herhangi bir olumsuz durum bulunmamaktadır.

Yatırım Aracı Olarak Kripto Paralar

Bitcoin madenciliği, alımı ve satımı gibi işlemler için herhangi bir kanuni yasak ülkemizde bulunmamaktadır. Fakat kara para aklama gibi yasadışı işlemlerde kullanımının önüne geçmek için dijital para borsalarına kayıt olma işleminde kimlik bilgileri alınmaktadır.

Yatırım aracı olarak ise geleceğe yönelik çoğunlukla olumlu fikirler öne sürülmektedir. Özellikle alışverişlerde kullanımına dair Dünya’da atılan bazı olumlu adımlar, ciddi bir şekilde değerlenmesini sağlamıştır. Bu sebeple diğer dövizler gibi yatırım aracı olarak kullanılabilir. Fakat Bitcoin’in değeri ciddi bir şekilde dalgalı olabilmektedir. Sert düşüşlerin ve yükselmelerin sıklıkla görüldüğü bir borsa olması sebebiyle yatırımcısı olacak kişilerin bu durumu göz önünde bulundurması gerekir.

Bitcoin Nasıl Harcanır?

Bitcoin, alınan bazı kararlar ile alışverişlerde kullanılabilir şekle gelmiştir. Ülkemizde dahil olmak üzere bazı ülkelerde alışverişi için kullanımı yasak olsa da 100.000’den fazla ticari işletme tarafından ödeme için kullanılmaktadır. Bunların arasında oldukça tanınan PayPal, Microsoft, Dell ve Zynga gibi büyük şirketler de yer almaktadır.

Bitcoin ayrıca dijital para borsaları vasıtasıyla tekrar ülke para birimlerine dönüştürülerek çekilebilir. Bu işlem, bilindik döviz işlemi ile benzerlik göstermektedir. Bitcoin’in mevcut değeri üzerinden bu işlem yapılabilmektedir.

Kaynakça